- Wat is cataract?
Cataract (= grijze staar) is een vertroebeling van de lens in het oog. De lens bevindt zich achter de pupilopening en heeft als functie het mee helpen scherpstellen van het beeld op het netvlies. Hiervoor moet de lens helder zijn. Wanneer de lens troebel wordt, dan kunnen de lichtstralen van buiten minder goed worden doorgegeven naar het netvlies, waardoor u wazig ziet. U kijkt als het ware door een mat glas. Typische klachten die kunnen optreden zijn de volgende:
- Vermindering van het zicht voor ver en/of om te lezen: men kijkt als het ware door een “vuile” bril
- Verhoogde gevoeligheid aan fel (zon)licht
- Slechter zicht in het donker, met verstrooiing van het licht bvb. van de koplampen van tegenliggers
- Valer worden van de kleuren
- Dubbelzien op 1 oog
- Snelle veranderingen van de brilsterkte
- Bij sommige patiënten kan in een vroege fase eerst een verbetering van het zicht optreden (“ik zie nu beter zonder bril dan met”), hetgeen komt door een verandering van de samenstelling van de lens. Dit effect is tijdelijk en uiteindelijk zal ook bij deze patiënten het zicht dalen
Cataract ontwikkelt zich traag en is een normaal leeftijdsgebonden proces. Het treedt vooral op bij mensen vanaf de leeftijd van 60 jaar. Onder bepaalde omstandigheden kan cataract vroegtijdig optreden. Mogelijke oorzaken hiervan zijn:
- gebruik van bepaalde medicatie, zoals corticosteroïden en bepaalde kankerbehandelingen
- onderliggende systemische aandoeningen, zoals diabetes mellitus, ernstige atopische dermatitis of zeldzame, erfelijke aandoeningen
- doorgemaakte oogtrauma of andere oogproblemen
- levensstijl, zoals roken en/of overmatig alcoholgebruik
Cataract komt occasioneel ook voor bij kinderen, bij wie de oorzaak meestal een aangeboren probleem of doorgemaakt oogtrauma is.
- Preventie en behandelingsopties
Gezien cataract een leeftijdsgebonden proces is, zal dit sowieso optreden. De snelheid van ontstaan kan echter wel worden afgeremd door een goede UV-bescherming door het dragen van een zonnebril en dit reeds vanaf kinderleeftijd.
In een vroeg stadium van cataract, kan een bril soms helpen om het zicht te verbeteren. Dit effect is slechts tijdelijk en bij verdere cataractprogressie is een snelle verandering van brilsterkte niet ongewoon.
De enige definitieve behandeling voor cataract is het uitvoeren van een operatie. Hierbij wordt de eigen, vertroebelde lens verwijderd en vervangen door een kunstlens. Bij meer dan 90% van de patiënten leidt dit tot een grote verbetering van het zicht na de ingreep. Deze ingreep gebeurt meestal onder lokale verdoving via een dagopname in het AZ Alma ziekenhuis in Eeklo. In sommige gevallen kan het nodig zijn de ingreep onder algemene verdoving te laten doorgaan. In dergelijke gevallen dient u preoperatief gezien te worden door een anesthesist om te bepalen of een algemene verdoving veilig is voor u. Breng zeker een recente medicatielijst mee naar dit consult.
Bij de meeste patiënten is een cataractingreep een zogenaamde electieve ingreep. Dit wil zeggen de ingreep niet dringend dient te gebeuren en u dus zelf beslist wanneer u deze wenst te laten doorgaan. Hou er wel rekening mee dat er steeds een wachttijd is tussen de consultatie en de ingreep. Daarnaast zal bij het langdurig uitstellen van een cataractingreep het zicht slechter worden, en de ingreep technisch ook moeilijker, waardoor het risico op complicaties vergroot.
Een cataractingreep wordt grotendeels terugbetaald door het RIZIV. Daarnaast is er een opleg voor gebruik van bepaald farmaceutisch en chirurgisch materiaal, hetgeen door de meeste hospitalisatieverzekeringen grotendeels wordt terugbetaald. Er is wel een persoonlijke opleg bij keuze voor bepaalde types kunstlens, die doorgaans niet door de hospitalisatieverzekering wordt gedekt. Dit zal met u worden besproken ten tijde van de preoperatieve controle.